Σπιτάκι

[Update: Ο αρχικός τίτλος του post ήταν 'PhD, yok.' Φαίνεται πως τρόμαξε αρκετό κόσμο. Αφού ρώτησα την προσωπική μου σύμβουλο επί της Τουρκικής, φαίνεται πως είχαν δίκιο, και ο αρχικός τίτλος σήμαινε πως δεν το πήρα το πτυχίο. Φυσικά, το όλο point του post ήταν πως το τελείωσα, οπότε είπα ν' αλλάξω τον τίτλο σε κάτι πιο ακριβές.]

Δεν είμαι σίγουρος από που ν’ αρχίσω.

Τον τελευταίο καιρό δεν έχω γράψει σχεδόν καθόλου στο Σπιτάκι. Τις τελευταίες πέντε βδομάδες δεν έγραψα καθόλου, κάτι σπάνιο αν αναλογιστεί κανείς πως έχω 1205 post σε 880 περίπου μέρες.

Το ζουμί της υπόθεσης είναι πως έτρεχα να τελειώσω το διδακτορικό, πριν αρχίσω την πρώτη μου μη-ακαδημαϊκή δουλεία evar. Αλλά πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Τον Ιούνιο του 2006 πλησίαζα την αρχή του έκτου χρόνο στο διδακτορικό, και αν και πήρα κι’ ένα έξτρα μάστερ στο δρόμο, νομίζω πως θα μπορούσαμε όλοι να συμφωνήσουμε πως ήταν καιρός να τα μαζεύω και να φεύγω.

Ως οικονομολόγος, αν ήθελα να βρω δουλειά έπρεπε να πάω στο πολύ οργανωμένο μας job market τον Ιανουάριο του 2007, το οποίο ήταν στο Σικάγο, στα ASSA meetings ως συνήθως. Αν ήταν να συμβεί αυτό, θα έπρεπε να έχω στείλει όλες τις αιτήσεις μου μέχρι τις 15 Οκτωβρίου 2006. Αυτό σήμαινε πως θα έπρεπε να έχω ψιλοτελειωμένο το job market paper μου μέχρι τις 15 Σεπτεμβρίου, ώστε να έχω μπόλικο χρόνο να το αλλάξω, να το τελειωποιήσω, να λάβω σχόλια, και να το παρουσιάσω κανά δυο φορές. Αυτό σήμαινε πως η ανάλυση που θα έμπαινε στο paper έπρεπε να είχε τελειώσει ως τις 15 Αυγούστου, άντε τέλη του μηνός το πολύ.

Αφού η ανάλυση δεν πήγαινε και τρομακτικά καλά στις αρχές του Ιουνίου, προφανώς είχε έρθει η ώρα να σφίξουν οι ζώνες. Η ζωή μου ήταν γεμάτες πολύ ενδιαφέρουσες βραδιές.

Good times. Not.

Οι μέρες περνούσαν, γινόταν πρόοδος, ποτέ δεν ήταν αρκετή, τα deadlines πλησίαζαν, το άγχος μεγάλωνε. Ήταν το πρώτο καλοκαίρι που δεν πήγα καθόλου Ελλάδα.

Τέλος πάντων, η δουλειά βγήκε, αν και δεν ήμουν ξετρελαμένος με το αποτέλεσμα. Οι αιτήσεις φύγαν με το ταχυδρομείο (εβδομηντακάτι αιτήσεις!), και άρχισε η αναμονή. Προετοιμασία για τις συνεντεύξεις στο Σικάγο, προετοιμασία για τους δεύτερους γύρους και τις παρουσιάσεις της έρευνας μετά το Σικάγο, αλλά κυρίως αναμονή για τ’ αποτελέσματα, τα τηλεφωνήματα, τις συνεντεύξεις. Έσω έτοιμος, αλλά καλό θα είναι να έχεις και κάτι για το οποίο να είσαι έτοιμος.

Στο μεσοδιάστημα βγήκε ο πολυαναμενόμενος MeromBook, και έτσι πλέον άφησα τον 12άρη PowerBook μου στη φροντίδα του Μάρκου.

To χαώδες base of operations μου, κοινώς το σαλόνι μας που ο συγκάτοικος πολύ γεναιόδωρα μ’ είχε αφήσει να μετατρέψω σε γραφείο, είχε άλλον πλέον ηλεκτρονικό κάτοικο.

Κάπου σ’ αυτή τη φάση βγήκαν και τα Windows Vista.

Meh.

Πριν να βγουν ήμουν πολύ ενθουσιασμένος. Ένας φίλος developer τα είχε καιρό, αλλά δεν είχε ασχοληθεί να τα εγκαταστήσει, και κάπου φορά που τον έβλεπα τον έβριζα. Αργότερα συμμερίστηκα την αδιαφορία του.

Αλλά το πρώτο πράγμα που με ξενέρωσε ήταν η διαφημιστική καμπάνια της Microsoft. Το Embarcadero BART station, ένας από τους δυο κεντρικούς σταθμούς του financial center του San Francisco, είχε ηλίθιες αφίσες παντού, σαν αυτήν εδώ.

Wow?

Wow?

Αυτό έχετε να μας πείτε; Βγάζετε καινούργιο λειτουργικό μετά από πέντε χρόνια, και το μόνο που θέλετε να πείτε είναι πως είναι πιο όμορφο από το προηγούμενο;

Γνώρισα σ’ ένα πάρτυ, μετά από καιρό, μια τύπισσα που δούλευε στη διαφημιστική ομάδα που σχεδίασε την καμπάνια για τη Microsoft. Πολύ ευγενικά της εξήγησα πως η καμπάνια ήταν απαίσια, άχρηστη, και ηλίθια. Χαμογέλασε και μου εξήγησε πως ήταν ‘awareness campaign’, και πως η Microsoft δεν ήθελε να εξηγήσει τα features των Vista, απλώς να γνωστοποιήσει στον κόσμο πως τα Vista υπάρχουν. Αφού το καταλάβει αυτό ο λαός, τότε ίσως ακολουθήσει δεύτερη καμπάνια που να εξηγεί και γιατί αξίζουν.

Τέλος πάντων.

Εν τω μεταξύ έτρεχα και με τις συμβουλευτικές. Η αλήθεια είναι πως συμβουλευτικές εταιρίες (consulting firms) υπάρχουν άπειρες, και κάνουν ένα σωρό διαφορετικά πράγματα. Όταν όμως ο κόσμος σκέφτεται consulting, συνήθως σκέφτεται management consulting. McKinsey, BCG, Bain.

Βλέπετε αν και (οι δυο πρώτες κυρίως) παίρνουν PhDs, δεν τους ενδιαφέρει τι είναι, και συνεπώς δεν τους ενδιαφέρει πως το timing του job market μας σημαίνει πως δεν έχουμε χρόνο να τρέχουμε με συνεντεύξεις Οκτώβριο έως Δεκέμβριο. Οπότε ενώ προσπαθούσα να τελειώσω το paper, και να προετοιμαστώ για τους επόμενους γύρους του job market, έτρεχα και στα interview για management consulting. Φυσικά αν απλά πας έτσι δεν έχεις ελπίδα — θέλει διάβασμα, προετοιμασία, εξάσκηση.

Για thanksgiving, τέλη Νοεμβρίου, ήρθα Ελλάδα.

Δεν ήταν και ό,τι καλύτερο. Ήταν μόνο για έξι μέρες. Ήμουν πολύ αγχωμένος — τα τηλεφωνήματα για συνεντεύξεις έπρεπε ν’ αρχίσουν ακριβώς μετά το thanksgiving. Αφού γυρνούσα στο Berkeley, έπρεπε να φύγω την επομένη για Βοστώνη, για τον τρίτο και τελικό γύρο της McKinsey. Ήμουν στην πόλη για λιγότερο από 24 ώρες. Με πήρε ο Γιάννης με τ’ αμάξι από το interview, πήγαμε για δείπνο, τα χρέωσα στην εταιρία, και με πήγε ως το αεροδρόμιο. Might as well, γιατί overall ήταν close but no cigar.

Το οποίο ήταν κρίμα. Οι εταιρίες και η ζωή δεν ήταν όσο χάλια όσο αρχικά πίστευα, και ακόμα και αν σου έβγαινε χάλια η εταιρία, βασικά δυο χρονιές υπηρεσία στη McKinsey ως Associate είναι ίσως καλύτερα από ένα Harvard MBA. Κοινώς και να μη σου αρέσει, είναι ίσως η δουλειά με τα καλύτερα exit options. Και, όσο να ‘ναι, θα ‘ταν ωραίο να μπω στο job market ήδη με ένα γαμάτο offer.

Πάντως θα πρότεινα την εμπειρία σε οποινδήποτε PhD. Τη χρονία πριν να πρέπει να πάτε στο job market, κάνετε αιτήσεις σε McKinsey και BCG.* Κάτι που πολλοί δε φαντάζονται είναι πως, αν σας δεχθούν τώρα, μπορείτε να κάνετε defer το offer σας για του χρόνου. Έχω έναν φίλο που η McKinsey τον περιμένει ακόμα, μετά από τρία χρόνια. Αν προετοιμαστείτε σωστά, τότε στη χειρότερη θα έχετε ένα πολύ σημαντικό μάθημα για το τι παίζει με το corporate America, κάτι για το οποίο οι περισσότεροι διδακτορικοί φοιτητές δεν έχουν ιδέα. Επίσης, θα έχετε τρομερή εμπειρία σε δύσκολες συνεντεύξεις. Μετά τις management consulting συνεντεύξεις μου, οτιδήποτε άλλο ήταν παιχνιδάκι. Και στην καλύτερη, θα μπείτε στο τελευταίο χρόνο σας στο διδακτορικό ξέροντας πως, αν δεν κάτσει τίποτα άλλο, έχετε μια πολύ καλή δουλειά να σας περιμένει.

* Η Bain δεν παίρνει ιδιαίτερους PhD, και είναι και περίεργοι ούτως ή άλλως. Οι μικρές δεν αξίζουν ν’ ασχοληθείτε.

Εκείνη την εποχή τελείωσα επιτέλους και το Dark Tower series του Stephen King. Ποτέ δε μου άρεσε ο King, και αυτήν τη σειρά την ανακάλυψα κάπως τυχαία ένα καλοκαίρι, καμιά δεκαριά χρόνια πριν, στο Ξυλόκαστρο. Είναι καταπληκτική. Έχω προσπαθήσει πολλές φορές να εξηγήσω τι είναι τόσο μαγικό στη μοναδική αυτή σειρά του King (η οποία είναι πολύ διαφορετική απ’ ό,τι έχει κάνει, και ταυτόχρονα είναι οτιδήποτε έχει κάνει), αλλά δεν το έχω καταφέρει ποτέ με ικανοποιητικό τρόπο. Αφήνω τη wikipedia να σας δώσει μερικές ψυχρές πληροφορίες:

The series incorporates themes from multiple genres, including fantasy fiction, science fantasy, horror, and western elements. King has described the series as his magnum opus; beside the seven novels that comprise the series proper, many of his other books are related to the story, introducing concepts and characters that come into play as the series progresses.

Μ’ αυτά και μ’ αυτά, ήρθε η ώρα για το Σικάγο.

Πήγα λίγο πιο πριν, σε μια καλή φίλη, που είναι καθηγήτρια στο γνωστό πανεπιστήμιο. Ήταν η πρώτη φορά που έκανα πρωτοχρονιά στην Αμερική. Λίγο περίεργη αίσθηση, και αν δεν ήμουν τρελά αγχωμένος με άλλα πράγματα, μπορεί και να το είχα σκεφτεί περισσότερο.

Εν τω μεταξύ είχα και τις συνεντεύξεις μου. Οι ακαδημαϊκές δουλειές δεν πήγαν τρομερά καλά, με μια δυο φωτεινές εξαιρέσεις. Οι μη-ακαδημαϊκές δουλειές είχαν πάει φανταστικά. Είχα πάμπολλες συνεντεύξεις με διάφορες economic consulting εταιρίες. Υπήρχαν διάφορες άλλες που θέλαν να μου μιλήσουν, αλλά δεν φαινόντουσαν ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες (finance, insurance, κτλ). Και τέλος, υπήρχαν η Yahoo!, και μετά η Google, με τους οποίους θα είχα τελικό γύρο μετά το Σικάγο.

Τα ASSA meetings είναι το μεγαλύτερο συνέδριο οικονομολόγων και άλλων κοινωνικών επιστημόνων στην Αμερική. Γινόταν χαμός, με χιλιάδες κόσμο, σε πολλαπλά ξενοδοχεία. Εγώ ήμουν στο Embassy Suites δίπλα στο ποτάμι, όπου υπήρχαν πολλές από τις συνεντεύξεις.

Η ιδέα είναι πως το κάθε πανεπιστήμιο ή εταιρία νοικιάζει από ένα δωμάτιο, και έχει τις συνεντεύξεις του εκεί. Η κατάσταση συχνά έχει αρκετή πλάκα. Στη συνέντευξη μου με ένα πανεπιστήμιο με είχαν σε μια γωνία, όπου υπήρχε μια μεγάλη πολυθρόνα στην οποία ήμουν πρακτικά βυθισμένος. Τριγύρω μου υπήρχαν έξι καθηγητές. Ένας πάνω σ’ ένα γραφείο, τρεις σε διάφορες φάσεις πάνω σ’ ένα κρεβάτι, και μόνο δυο σε άλλες καρέκλες. Το μόνο που έλειπε ήταν το δυνατό φως μέσα στο πρόσωπο μου.

Είχε φάση επίσης το ότι το Embassy Suites είναι χτισμένο γύρω από ένα τεράστιο εσωτερικό atrium. Το συγκεκριμένο είναι μοντέρνο και ψηλό κτίριο, συνεπώς μιλάμε για πολλούς ορόφους. Είχα πολύ φάση να κοιτάς τριγύρω σου, και να βλέπεις ένα σωρό διδακτορικούς φοιτητές, με τα σακάκια τους που δεν έχουν συνηθίσει να φοράνε, να περιμένουν νευρικοί ν’ ανοίξει η πόρτα του δωματίου.

Τα πράγματα δεν ήταν τόσο άσχημα. Έχεις τόσες συνεντεύξεις, πρέπει να είσαι τόσο τέλειος και γενικούρας, και λες τα ίδια και τα ίδια τόσες φορές, που όλα έχουν τελειώσει πριν καλά-καλά να το ξέρεις.

Ο τρόπος που δουλεύει είναι το εξής. Μπαίνεις μέσα, γεια σας, χαίρω πολύ, να σας μιλήσω δεκαπέντε λεπτά για την έρευνα μου, να μου μιλήσετε πέντε λεπτά για εσάς και τι ψάχνετε, να μιλήσουμε κανά δεκάλεπτο για το τι πως θα ταιριάζαμε, να σας ρωτήσω κανά πεντάλεπτο ερωτήσεις, άντε γεια, έχετε το τηλέφωνο μου, χάρηκα, τα λέμε.

Όλες σχεδόν οι συνεντεύξεις πήγαν αρκετά έως πολύ καλά.

Όταν τελειώσαν, είχα κανά δυο μέρες ακόμα στο Σικάγο να ηρεμήσω, και μετά πίσω για ετοιμασίες για το δεύτερο γύρο. Έκανα μερικά από τα τουριστικά που δεν είχα κάνει την προηγούμενη φορά που ήρθα στην πόλη, πήρα μερικές βαθιές αναπνοές, μεταφορικά μιλώντας, δεν έκανε διαφορά, μάζεψα τα μπογαλάκια μου και την κοπάνησα για Καλιφόρνια.

Σε λιγότερο από βδομάδα, ήμουν πάλι στη Βοστώνη. Economic consulting firm αυτή τη φορά, μια από τις δυο ιστορικά μεγαλύτερες και καλύτερες, αρχικά θέλαν να πάω για δεύτερο γύρο δυο μέρες μετά το Σικάγο. Ψυχραιμία ρε παίδες, να ετοιμάσουμε και κανά slide. Καλά πήγε, αν και είχα δυο fire alarms κατά την επίσημη παρουσίαση της έρευνας μου. Και όπως είπα, σε σχέση με τον τελικό γύρο της McKinsey που ήταν μόλις τρια τετράγωνα παρακάτω, piece of cake.

Έξι μέρες μετά είχα μια άλλη, αυτή τη φορά economic/management consulting, μια από τις τρεις μάλλον καλύτερες σ’ αυτή τη φάση στο industry. Αυτοί ήταν στο Σαν Φρανσίσκο, οπότε απλώς πήρα το μετρό για να πάω. Περίεργη φάση. Ήταν μικρό το γραφείο τους στον Άγιο Φραγκίσκο, με μόλις καμιά δεκαπενταριά consultants.

Κάτι που ακούς πολύ συχνά όταν ψάχνεις δουλειές, είναι το λεγόμενο ‘fit’. Κοινώς αν σε απορρίψει μια εταιρία, δεν είναι πως δεν της έκανες επειδή δεν είσαι αρκετά καλός — είναι πως απλώς δεν ταιριάζουν ακριβώς οι ανάγκες τους και αυτά που έχεις να προσφέρεις, και θα ήταν πολύ καλύτερο και για τους δυο να βρείτε κάποιον άλλον.

Φυσικά, αν θες μια δουλειά, και περιμένεις την απόφαση, και αρχίσουν να σου λένε για fit, βλαστημάς το ηλίθιο political correctness.

Από την άλλη, έχει και κάποια αλήθεια. Όχι από την πλευρά της εταιρίας — της εταιρίας απλώς δεν της έκανες γι’ αυτό που ήθελε, τέλος. Αλλά για ‘σένα. Γιατί όσο και να θες μια δουλειά, μα δε νομίζουν πως τους κάνεις, ειδικά σε τόσο κουραστικές και έντονες δουλειές, η αλήθεια είναι πως μάλλον θα το μετάνιωνες και θα ήσουν μίζερος στη δουλειά. Βεβαίως, αν δε μπορείς να βρεις τίποτα, τότε είναι άλλη ιστορία.

Τέλος πάντων. Αυτό που θέλω να πω είναι πως η συγκεκριμένη εταιρία ήταν το μόνο second round interview που είχα που δε μου έδωσε offer. Και όντως, απ’ όλα τα μέρη που είδα, δε νομίζω πως θα ήθελα να δουλέψω εκεί. Με τους διάφορους που γνώρισα δεν είχαμε ιδιαίτερα καλή επικοινωνία. Φανήκαν λίγο υπερβολικά ψυχροί, βαρετοί, στεγνοί. Ο τελευταίος τυπάς πρακτικά με τρόμαξε. Οπότε καλή-ξεκαλή η εταιρία, όχι ευχαριστώ.

Μέχρι τότε ούτως ή άλλως είχα το offer από την προηγούμενη, οπότε λίγο μ’ ενδιέφερε. Κυρίως η δεύτερη μου άρεσε υπό την έννοια του ότι θα ήταν στο Σαν Φρανσίσκο. Me no like winter.

Είχε αρχίσε εν τω μεταξύ και το καινούργιο semester, και είχα και μαθητές. Όλως περιέργως, τελικά πήρα καταπληκτικά evaluations σε αυτό το μάθημα, μάλλον τα καλύτερο από οποιοδήποτε undergrad course έκανα TA, ίσως και από τα grad. Με ξαφνιάζει γιατί εξαφανιζόμουν συνέχεια. ‘Ναι παιδιά, θα τα πούμε την επόμενη βδομάδα, γιατί έχω να πάω εκεί και ‘κει μήπως βρω καμιά δουλειά.’

Μια βδομάδα ακριβώς μετά, πάντως, είχα το τρίτο μου second round. Αυτό ήταν λίγο παράξενο — το πρωί είχα interviews και παρουσίασα την έρευνα μου στο Menlo Park, δίπλα στο Stanford, στο νότιο μέρος του San Francisco Bay Area, a.k.a. Silicon Valley, και το απόγευμα ένα αμάξι με πήγε στο γραφείο στο Σαν Φρανσίσκο, όπου είχα ακόμα περισσότερες συνεντεύξεις. Αυτή η εταιρία είναι πιο αποκλειστικά economic litigation consulting, αλλά σε αντίθεση με όλες τις άλλες, έχει πιο απαιτητικές συνεντεύξεις — ήταν η μόνη όπου μερικές φορές η εμπειρία ήταν όσο έντονη όσο ήταν στις management consulting. Γενικά ο κόσμος ήταν πολύ ευχάριστος, τα γραφεία πολύ ωραία, η δουλειά φαινόταν πολύ ενδιαφέρουσα, οι προοπτικές πολύ καλύτερες απ’ οτιδήποτε άλλο είχα δει μέχρι στιγμής.

Μια μέρα μετά, πήρα το τηλεφώνημα, και μου κάναν το offer. Όταν μου είπε την απόφαση η partner στην άλλη γραμμή, καταχαρούμενος άρχισα να σκέφτομαι πόσες χιλιάδες δολλάρια λιγότερα από την πρώτη εταιρία είμαι διατεθημένος να δεχθώ για να δουλέψω στην τρίτη. Μετά μου δίνει το νούμερο, και ήταν υψηλότερο! Τέλεια.

Ε σ’ αυτή τη φάση ήμουν πολύ πιο χαλαρός, αν και προφανώς οι διαδικασίες δεν είχαν τελειώσει ακόμα.

Ήθελα και να σιγουρευτώ για τις επιλογές μου, και δεν ήθελα να ακυρώσω (όλες) τις συνεντεύξεις που είχα ήδη κανονίσει, οπότε τους είπα πως ενδιαφέρομαι πάρα πολύ, αλλά θα τους απαντήσω αργότερα. Ακύρωσα δυο interview, από τη μια τη Yahoo! στο Bay Area, από την άλλη μια άλλη κλασσική, μεγάλη, και once upon a time πολύ μούρικη economic litigation consulting εταιρία στη Νέα Υόρκη.

Και δυο μέρες μετά είχα το τελικό μου interview με τη Google, στο Googleplex κάτω στο Mountainview, επίσης κοντά στο Stanford. Αυτό αξίζει ολόκληρο post, και αφού είχα γράψει διάφορα εκείνη την εποχή μέσα σ’ ένα μεγαλύτερο post, αν ενδιαφέρεστε διαβάστε τα με την ησυχία σας.

Έξι μέρες μετά πήρα το αεροπλάνο και έφυγα για Washington, DC. Τελευταίο economic litigation consulting firm interview. Και πολύ ενδιαφέρον. Από τις τρεις εταιρίες που θεωρώ πως είναι οι καλύτερες στον τομέα αυτή τη στιγμή, είναι μακράν η μικρότερη και νεαρότερη. Ο ένας από τους δυο ιδρυτές είναι ένας φανταστικά γνωστός ακαδημαϊκός οικονομολόγος,* και γενικά έχουν τη φήμη της εταιρίας που κάνει την πιο hardcore ανάλυση. Επίσης, ως η πιο νέα εταιρία, έχει και τις περισσότερες πιθανότητες για γρήγορη εξέλιξη.

* Ο οποίος ήταν και ένας από τους τρεις στη συνέντευξη μου στο Σικάγο! Νομίζω πως είχα κρυο ιδρώτα συνέχεια. Υπάρχουν ακαδημαϊκοί που είναι ονόματα, και έχουν κάνει τρομερή δουλειά, και μετά υπάρχουν ακαδημαϊκοί που πολύ απλά είναι διάνοιες. Δε θες έναν από τη δεύτερη κατηγορία στα interview σου!

Η συνέντευξη την Παρασκευή πήγε καλά γενικά, και ενθουσιασμένος για τη πιθανότητα, πήρα τ’ αεροπλάνο για Βαρκελώνη το Σάββατο, ώστε να φτάσω εκεί Κυριακή.

Ακολούθησαν μια ακαδημαϊκή συνέντευξη τη Δευτέρα, μια άλλη ακαδημαϊκή συνέντευξη τη τρίτη, το ταξίδι της επιστροφής για Ουάσινγκτον την Τετάρτη (μέσω Greenland για refueling, διότι είχαν μια χιονοθύελλα στο Newark και δεν ξέραν αν θα μας φτάναν τα καύσιμα), επίσκεψη στα γραφεία της τρίτης εταιρίας στην Ουάσινγκτον την Πέμπτη για να γνωρίσω κόσμο και να πάρω την απόφαση μου καλύτερα, κάτι σαν ολοήμερο interview, μόνο που αυτή τη φορά έχω ήδη το offer, και το ίδιο για την τελευταία εταιρία την Παρασκευή, με επάνοδο στο Berkeley τη Δευτέρα, και τα offer μου να λήγουν την Τρίτη.

Αν ακούγεται τρελό, ήταν. Διαβάστε αν θέλετε το appropriately titled ‘Η οδύσσεια του διαστήματος μεταξύ μιας Τετάρτης και της μεθεπόμενης Δευτέρας.‘

Highlights πάντως ήταν το internet cafe όπου τσέκαρα τα email μου στη Βαρκελώνη το 2001…

…καθώς και η χιονοθύελλα που έλεγα στο Newark.

Spoiler: τελικά διάλεξα την τρίτη εταιρία, στο Σαν Φρανσίσκο. Η επιλογή ήταν ουσιαστικά μεταξύ εκείνης, της τελευταίας εταιρίας στην Ουάσινγκτον, και τέλος του Γούγλη, ο οποίος έδινε (για αρχή τουλάχιστον) περισσότερο και από τους δυο.

Έγραφα λοιπόν στο άνωθεν άρθρο,

[Κ]αι από μεθαύριο, μπαίνει το διδακτορικό σε τελική ευθεία. Καιρός ήταν.

Ναι… τελική ευθεία. Έχει πλάκα πόσες μακρυές είναι ώρες-ώρες κάποιες ευθείες.

Το job market paper είναι το κεντρικό κομμάτι του thesis ενός Αμερικάνου οικονομολόγου, αλλά υπάρχει και άλλη δουλειά να γίνει. Εξάλλου, από τα interviews είχα πάρει πάρα πολύ feedback και για το job market paper, και ήξερα πως καλό θα ήταν να αλλάξω ένα σωρό πράγματα.

Έκατσα λοιπόν Αμερική, αν και σκεφτόμουν να την κοπανήσω για Ελλάδα, γιατί προφανώς μετά απ’ όλα αυτά ήμουν πτώμα. Δεν το έκανα όμως, γιατί σκέφτηκα πως καλύτερα να κάτσω να δουλέψω τώρα, και να πάω Ελλάδα το καλοκαίρι, παρά να τρέχω και να μη φτάνω το καλοκαίρι.

Έκανα λοιπόν Πάσχα για άλλη μια φορά σ’ εκείνη την ημιενοχλητική εκκλησία στο Oakland.

Για spring break πήγα μερικές μέρες Βοστώνη πάλι, επίσκεψη στο Γιάννη. Περάσαμε πάρα πολύ ωραία, και κάναμε και λίγη δουλειά.

Η έμφαση στο λίγη. Γιατί ήμουν τέτοιο πτώμα μετά απ’ όλα αυτά, και είχα σιχαθεί τόσο να βλέπω την έρευνα μου, που όρεξη πολύ για δουλειά δεν είχα. Έβγαζα υλικό δηλαδή, αλλά δεν ήταν ό,τι πιο αποτελεσματικό.

Εν τω μεταξύ πήγαινα όσο μπορούσα στα βουνά και τα λαγγάδια…

…και γενικά χαλάρωνα σταδιακά.

Πριν να το καταλάβω όμως, ήρθε η ώρα για την αποφοίτηση.

Δηλαδή θα έπρεπε να πω ‘αποφοίτηση’.

Το Berkeley, όπως και διάφορα άλλα Αμερικάνικα πανεπιστήμια, δεν έχουν graduations, έχουν commencements, όπου δεν κάνεις graduate, κάνεις walk.

Η διαφορά είναι πως, μπορεί να παίρνεις το πτυχίο σου το Δεκέμβριο, αλλά θες ν’ αποφοιτήσεις τώρα με τους φίλους σου. Κατά το Berkeley, έλα μωρέ, δεν τρέχει και τίποτα. Ούτως ή άλλως το χαρτί που σου δίνουν στην τελετή είναι συνήθως λευκό.

Έρχεται ο Μάϊος λοιπόν, και η ώρα της ‘αποφοίτησης’. Αν δεν είχε έρθει η οικογένεια, δεν θα το είχα κάνει. Ένιωθα πως θα ένιωθα τρομερά απατεώνας, να ανεβαίνω στη σκηνή, να με γιορτάζουν όλοι σα να έχω τελειώσει ήδη, ενώ ξέρω πολύ καλά πως μένει κανά δίμηνο δουλειά τουλάχιστον.

Τελικά χάρηκα πολύ που ήρθαν και αναγκάστικα να το κάνω, γιατί ήταν πολύ ωραία και καθαρτική εμπειρία ούτως ή άλλως, τελειωμένος-ξετελειωμένος.

Και, φυσικά, χάρηκα πολύ που ήρθαν γιατί είχα να τους δω πολύ καιρό, και περάσαμε πολύ ωραία.

Είχε φέρει και ο Μάρκος την κάμερα του, την Canon EOS 400D. Ήταν η πρώτη φορά που μπόρεσα να παίξω τόσο πολύ με DSLR, και ξετρελάθηκα.

Και μετά φύγανε, τελειώσαν οι αποφοιτήσεις, τα γλέντια, οι δικαιολογίες να αφήσω το τελείωμα του thesis για αύριο.

Κούραση. Τρελή κούραση.

Το να πρέπει να κάτσεις να τελειώσεις κάτι που θα πάρει μήνες, και δε σ’ ενδιαφέρει πια τόσο πολύ, και ίσως έχει σταματήσει να σ’ ενθουσιάζει εδώ και πάρα πολύ καιρό.

Συμβουλή σε κόσμο που σκέφτεται να πάει για PhD: μην το κάνετε αν δεν είστε πραγματικά ενθουσιασμένος/νη για τον τομέα σας. Αν δεν είστε τώρα, τότε σε πέντε ή έξι χρόνια να δείτε τι θα γίνεται.

Τέλος πάντων, έπρεπε να γίνει, και συνεπώς έγινε. Αργά αλλά σταθερά, το thesis γράφτηκε. Τελικά φυσικά δεν τελείωσε τον Ιούνιο που αρχίκα ήλπιζα, ούτε τον Ιούλιο που μετά ήλπιζα, ούτε και αρχές Αυγούστου που τέλος ήλπιζα. Αλλά τελείωσε μια βδομάδα πριν ν’ αρχίσω δουλειά. Κάτι είναι και αυτό.

Για να επισημοποιηθεί το όλο θέμα χρειαζόντουσαν τρεις υπογραφές. Ο advisor, ένας άλλος καθηγητής από το τμήμα, και ένας εξωτερικός καθηγητής, που στη δική μου περίπτωση ήταν ένας άλλος από αυτές τις διάνοιες, από το στατιστικό. Δυστυχώς τον τρίτο δεν τον είχα κρατήσει καλά ενημερωμένο, και ενώ εγώ περίμενα πως θα του το βάλω κάτω από τη μούρη του και αυτός θα υπογράψει, αφού έχουν υπογράψει οι άλλοι και αυτός είναι εξωτερικός, αυτός ήθελε να το διαβάσει πρώτα.

Να το διαβάσει!

Το θράσος!

Τέλος πάντων, αυτό σήμαινε πως δε θα προλάβαινα να πάρω τις υπογραφές πριν αρχίσω δουλειά. Οπότε αναγκάστηκα να ζητήσω από φίλους να πάνε, να πάρουν την υπογραφή, να πάνε το thesis στην κεντρική γραμματεία, να δουν πως υπήρχαν διάφορα διαδικαστικά προβλήματα, να τρέχω τα σαββατοκύριακα να κάνω τις αλλαγές, να ξαναπαίρνουν υπογραφές οι φίλοι, να ξαναπηγαίνουν, κτλ, κτλ, μέχρι που τελικά…

…ετελειώσαμεν. Τρίτο αυτόγραφο του Arnold.

Δε θα μπορούσε να είχε γίνει με πιο αντικλιματικό τρόπο.

Έξι χρόνια κόπου, και στο τέλος σου δίνουν ένα χάρτι που λέει μπράβο, θα σου το τυπώσουμε το πτυχίο με μερικούς μήνες, και (κυριολεκτικά, δεν κάνω πλάκα) ένα γλυφιτζούρι. Εγώ που δεν πήγα αυτοπροσώπως, δεν πήρα καν γλυφιτζούρι.

Τέλος πάντων. Τις τελευταίες τέσσερις βδομάδες δουλεύω στο corporate America, και μέχρι στιγμής η πρώτη μη-ακαδημαϊκή δουλειά μου μ’ αρέσει πάρα πολύ. Όλα τα περί εργασίας, πραγματικού κόσμου vs. ivory tower, και διάφορα άλλα αμπελοφιλοσοφικά θα πρέπει να περιμένουν για άλλο post.

Για την ώρα, σας αφήνω με μερικές φωτογραφίες. Η θέα του San Francisco από το Treasure Island κατά το Σαββατιάτικο Treasure Island Music Festival, οι Gotan Project και Thievery Corporation στο προαναφερθέντα φεστιβάλ, και Morrissey στο Fillmore!!! (Ήταν γαμάτος, και αυτός αξίζει το δικό του post.)

Αλλά αυτό ήταν. Μετά από έξι χρόνια: PhD, τέλος.