Όχι, όχι, δεν μιλάω για τον Bond, James Bond, αλλά για την Scotland Yard.
Μέχρι πρότινος κατανοούσα τις ανησυχίες πολλών - και στην Ελλάδα - για τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την καταπολέμηση της τρομοκρατίας. Καταλάβαινα γιατί πολλοί εξανίσταντο κατά των νέων νόμων. Δεν συμφωνούσα απόλυτα, έχοντας γενικά την πεποίθηση ότι ο ευρωπαϊκός πολιτισμός, η ιστορία της Δημοκρατίας στην Ευρώπη, θα εμφάνιζε μεγαλύτερες αντόχες σε απόπειρες καταπάτησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σε σχέση με την Αμερική. Γενικά πίστευα, ότι ο Patriot Act στην Αμερική (ο πρόσφατα ανανεωμένος Patriot Act) δεν θα ερχόταν ποτέ στην Ευρώπη και ότι πάντα στην Ευρώπη θα βλέπαμε τα πράγματα πιο ψύχραιμα, πιο ήρεμα. Ακούγοντας και την μητέρα μου να μου λέει γενικά το πόσο ψύχραιμοι είναι οι Άγγλοι λόγω εμπειρίας με τον IRA, ήμουν αρκετά σίγουρος ότι δεν θα έβλεπα τίποτε ακραίο και παράλογο.
Τα γεγονότα με διέψευσαν. Η δολοφονία - εκτέλεση, αν προτιμάτε - του Βραζιλιάνου de Menezes, με σόκαρε και σε έναν βαθμό με απογοήτευσε. Το έγκλημα; Φορούσε παλτό και δεν σταμάτησε όταν του φώναξαν οι αστυνομικοί. Μια ζωή χάθηκε επειδή οι αστυνομικοί της SY είχαν εντολή να σκοτώσουν όποιον δεν υπάκουε στις εντολές τους. Μια ζωή χάθηκε άδικα, λόγω της αυθαιρεσίας των αρχών, λόγω της τρομοϋστερίας που επικρατεί και οδηγεί σε αποφάσεις εν θερμώ, σε αποφάσεις παράλογες. Πως είναι δυνατόν να πιστεύεις ότι μπορείς να κερδίσεις του τρομοκράτες όταν καταφεύγεις στις μεθόδους που χρησιμοποιύν και εκείνοι; Δεν θέλω καν να μπω στην διαδικασία να φανταστώ πως αισθάνεται ένας άραβας κάτοικος του Λονδίνου. Φοβάται πιο πολύ την βόμβα του λεωφορείου ή το ενδεχόμενο να μην ακούσε την φωνή του αστυνομικού και φάει μια σφαίρα στο κεφάλι.
Πως είναι δυνατόν να νομίζουμε ότι πολεμάμε την τρομοκρατία, τρομοκρατώντας εμάς τους ίδιους με αυτού του είδους τις εντολές;
Η SY ζήτησε συγνώμη από την οικογένεια του θύματος. Θα πω το κλισέ: Από τότε που βγήκε η συγνώμη, χάθηκε το φιλότιμο. Γιατί τι αξία έχει μια κένη συγνώμη; Κενή διότι ο Ian Blair είπε ότι δεν θα αλλάξει η πολιτική της SY και ότι οι αστυνόμοι έχουν εντολή να πυροβολούν για να σκοτώσουν οποιονδήποτε φαίνεται ύποπτος. Η τήρηση αυτής της τακτικής ουσιαστικά ακυρώνει την συγνώμη και δικαιώνει τους αστυνομικούς, που κατά την γνώμη μου είναι τουλάχιστον ένοχοι για κατάχρηση εξουσίας, αν όχι για την δολοφονία του ανθρώπου αυτού.
O tempora o mores…
Ναι σωστό εν γένει το επιχείρημα σου. Αλλά είσαι λίγο μπερδεμένος και συγχέεις διαφορετικά πράγματα για δημιουργία εντυπώσεων.
Ασχέτως πολιτικής, ασχέτως ιδεολογίας των Βρετανών, της δικής σου ή της δικής μου πρέπει να λάβεις υπ’όψη σου πως δεδομένης της κατάστασης που έχει δημιουργηθεί, δεδομένου του ότι είναι σαφές πως υπάρχει ευρύτερος φόβος και πως είναι ιδιαίτερα εύκολο να μπεί κάποιος σε ένα βαγόνι με 5 κιλογραμμάρια εκρηκτικών πάνω του και να σκοτωθούν δεκάδες ή εκατοντάδες, δεδομένου του ότι σε μια τέτοια περίπτωση η αντιδράσεις είναι ακαριαίες, και τέλος δεδομένης της συνεχιζόμενης ανυπακοής του τύπου (αν διάβασες δεν ήταν απλώς το οτι δεν σταμάτησε: πήδηξε τις πύλες ασφαλείας, έτρεχε κλπ, όλα τα σημαδία αποστολής αυτοκτονίας) νομίζω πως σίγουρα και λογικά θα τον πυροβολούσαν.
Η εν ψυχρώ εκτέλεση ήταν απάνθρωπη και προφανώς λανθασμένη. Η εντολή δεν έχει να κάνει με ‘οποιονδήποτε φαίνεται ύποπτος’. Υπάρχει τεράστια διαφορά μεταξύ κάποιου που έχει γένια ή φαίνεται σκούρος και τρέχει και κάποιου που έχει όλα τα χαρακτηριστικά και αγνοεί προειδοποιήσεις, τρέχει σε ενα σταθμό, με μπουφάν, πηδάει τα προστατευτικά και βιάζεται να μπεί σε ενα τρένο. Εκεί δε το διακινδυνεύεις. Εκεί είναι δεδομένο, πιστεύω, πως ο οποιοσδήποτε νοήμων ‘αθώος’ γνωρίζει πως θα φάει αρκετές σφαίρες.
Κατ’αρχήν η οικογένεια του θύματος διαψεύδει τους ισχυρισμούς της αστυνομίας. Για παράδειγμα, ισχυρίζεται ότι το θύμα έβγαζε μηνιαίες κάρτες και άρα δεν είχε λόγο ουσιαστικά να πηδήξει την είσοδο. Εξάλλου, προσωπικά, αν ήμουν τρομοκράτης, δεν θα πήδαγα την είσοδο. Δεν έχω λόγο να τραβήξω προσοχή επάνω μου.
Δέχομαι ότι η απειλή ενός τρομοκρατικού χτυπήματος μπορεί να έρθει ξαφνικά και απροειδοπίητα και να εκτυλιχθεί το συμβάν πολύ γρήγορα πριν προλάβει να αντιδράσει ο άλλος, αλλα σε καμία περίπτωση δεν δέχομαι ότι η μόνη λύση είναι να πυροβολάμε στο ψαχνό. Θα μπορούσαν να του πυροβολήσουν τα χέρια και τα πόδια.
Η όλη λογική του πυροβολάω πρώτα και μετά το συζητάω είναι παράλογη, ό,τι κι αν έχει κάνει ο άλλος. Είναι κατάφορη παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Και όπως είπα, τώρα το ύποπτο ήταν ότι είχε παλτό και πήδηξε τα κάγκελα, αύριο μπορεί να είναι ότι είναι άραβας με μούσι που δεν αισθάνεται καλά κα έχει ιδρώσει. Επαφίεται στην κρίση του κάθε αστυνομικού και εκεί ακριβώς βρίσκεται ο κίνδυνος. Όταν νομιμοποιείς τον αστυνομικό να φέρεται σαν αστυνόμος, δικαστής και δήμιος και όταν του ζητάς να λαμβάνει τέτοιου είδους αποφάσεις εν θερμώ, δεν ξέρεις που μπορείς να οδηγηθείς.
Για σκέψου το ενδεχόμενο ένας αστυνομικός της SY να είναι ακροδεξιός ρατσιστής. Αν σκοτώσει κάποιον που του φάνηκε ύποπτος, αυτήν την στιγμή έχει την απόλυτη κάλυψη της αστυνομίας. Ένα ευνομούμενο κράτος δεν μπορεί να λειτουργέι υπό αυτές τις συνθήκες.
Το πακέτο με το Βραζιλιάνο ήταν πιο μεγάλο απ’ αυτό: όπως γράφτηκε στο in.gr, τον πυροβόλησαν αστυνομικοί με πολιτικά που τον παρακολουθούσαν (λόγω του παλτού) από τη στιγμή που βγήκε από το συγκρότημα κατοικιών όπου έμενε, γιατί παρακολουθούσαν όλο το συγκρότημα!
Στην Ελλάδα, απαγορεύεται καταρχήν να πυροβολήσει αστυνομικός κάποιον που δε σταματά σε έλεγχο. Φαντάζομαι ότι αντίστοιχη απαγόρευση θα ισχύει και στο μακρινό UK, αλλά κατά τα φαινόμενα τη σέβονται εξίσου με τους δικούς μας (πρβλ. το περιστατικό με το παιδί στην Κρήτη).
Δεν είναι σοβαρό πάντως το οποιοδήποτε επιχείρημα “έτρεχε”, “φόραγε παλτό” ή οτιδήποτε άλλο. Αν δεν έμενε στο παρακολουθούμενο συγκρότημα, ό,τι και να έκανε δε θα γινόταν αυτό που έγινε. Στο Λονδίνο εμείς είμαστε με τα κοντομάνικα συνέχεια, αλλά πολύς κόσμος φορούσε μπουφάν και σακάκια. Στη Wikipedia ο φίλος μας έχει τεράστιο θέμα ( http://en.wikipedia.org/wiki/Jean_Charles_de_Menezes ) όπου αναφέρεται ότι είχε 17 βαθμούς το Λονδίνο εκείνη τη μέρα - δε νομίζω να έκανε και τόσο ζέστη… Με βάση τη βιβλιογραφία της Wiki, σαφώς και πρόκειται για μια αδικαιολόγητη δολοφονία αθώου με 8 σφαίρες…
17 βαθμούς ε? Και αφού είναι Βραζιλιάνος, μπορεί το 17 να είναι πολύ κρύο βασικά. Σχετικά είναι όλα.