Σπιτάκι

Ένα ενδιαφέρον κομμάτι από τον Μιχάλη Μητσό (στα links μας θα βρείτε το blog του, Διαστάσεις)

Τα τελευταία χρόνια, ο Μπιλ Γκέιτς επισκέφθηκε επανειλημμένα την Κίνα, σε μια προσπάθεια να εκμεταλλευτεί κατ’ αποκλειστικότητα μια αγορά λογισμικού που έχει αυξηθεί κατά 380% το 2000. Τελικά τα κατάφερε. Με βάση μια συμφωνία της Microsoft με τη Shanhai Alliance Investment, την οποία διευθύνει ένας από τους γιους του πρώην προέδρου Τζανγκ Ζεμίν, τέθηκε στις 26 Μαΐου σε λειτουργία μια νέα υπηρεσία της αμερικανικής εταιρείας με το όνομα MSN Spaces. Οι χρήστες του Internet μπορούν να παίζουν παιχνίδια, να κάνουν αγορές, να μαθαίνουν αγγλικά, και φυσικά να στέλνουν μηνύματα. Αρκεί να μην χρησιμοποιύν λέξεις όπως «δημοκρατία», «καπιταλισμός», «ελευθερία» ή «ανθρώπινα δικαιώματα». Όσοι το επιχειρούν βλέπουν να αναβοσβήνει στην οθόνη τους μια κίτρινη προειδοποίηση που λέει: «Το μήνυμα αυτό περιλαμβάνει απαγορευμένη γλώσσα. Παρακαλώ σβήστε την απαγορευμένη έκφραση».

Οι περιορισμοί αυτοί περιλαμβάνονται στη συμφωνία που υπέγραψε η Microsoft και προκάλεσαν θύελλα διαμαρτυριών στη Δύση. Σύμφωνα με τους Δημοσιογράφους Χωρίς Σύνορα, η εταιρεία του Γκέιτς θυσιάζει τις αρχές της ελεύθερης έκφρασης στον βωμό του κέρδους. «Πρέπει να κάνουμε ένα σαφή διαχωρισμό», λέει στους Λος Άντζελες Τάιμς ο Τζόναθαν Ζάιτρεϊν, συντάκτης μιας μελέτης για τη λογοκρισία του Internet στην Κίνα. «Είναι άλλο να τροφοδοτείς ένα καθεστώς με χάλυβα, άλλο να του πουλάς σφαίρες, κι άλλο να γίνεσαι ο εκτελεστής του». Ο ίδιος ο «εκτελεστής», όπως είναι φυσικό, έχει άλλη άποψη. Το παν είναι να βοηθάμε τον κόσμο να επικοινωνήσει, λένε οι επιτελείς της Microsoft. Στο κάτω κάτω, η απαγόρευση της χρήσης ορισμένων λέξεων ούτε καινούργιο φαινόμενο είναι ούτε περιορίζεται στην Κίνα. Και στις Ηνωμένες Πολιτείες απαγορεύεται να χρησιμοποιούνται στους τίτλους των μηνυμάτων λέξεις όπως «πόρνη» ή «πορνογραφία».

H σύγκριση είναι ομολογουμένως αποκαλυπτική. Όσο επικίνδυνη είναι η πορνογραφία στην Αμερική, άλλο τόσο είναι η δημοκρατία στην Κίνα. H χώρα αυτή έχει εντείνει τους τελευταίους μήνες τον έλεγχο του Internet και των μέσων ενημέρωσης, ενώ πρόσφατα ενημέρωσε τους 150.000 δημοσιογράφους της ότι πρέπει να παρακολουθήσουν μια σειρά ιδεολογικών διαλέξεων που θα διαρκέσουν μια εβδομάδα. Αλλά αυτές οι λεπτομέρειες δεν απασχολούν πολυεθνικές σαν τη Microsoft, τη Yahoo ή την Amazon, που δέχονται οποιονδήποτε όρο επιβάλει η κυβέρνηση. «H Κίνα είναι τόσο καυτή, ώστε οι ξένες εταιρείες δεν μπορούν να μείνουν απ’ έξω», λέει η Αν-Μαρί Μπρέιντι, ειδικός για τα κινεζικά μέσα ενημέρωσης στο Πανεπιστήμιο Καντέρμπερι της Νέας Ζηλανδίας. «Στην Κίνα μιλά το χρήμα».

Πάντως οι Κινέζοι μπλόγκερ έχουν τρόπους να παρακάμπτουν τις απαγορεύσεις. Αντί για τη λέξη «διαδήλωση», που απαγορεύεται, μπορούν να γράφουν «εξέγερση». Ο «αυτονομισμός» κόβεται, η «ανεξαρτησία» περνάει. Έχουν και οι κομμουνιστές τις αντιφάσεις τους.